Χρηματοδότηση από:
|
||
Περιγραφή Λεκάνης Απορροής
Η λεκάνη απορροής του ποταμού Κοιλιάρη βρίσκεται Ανατολικά του Νομού Χανίων στην Κρήτη σε απόσταση περίπου 15 km και εκτείνεται από τους πρόποδες των Λευκών Oρέων μέχρι την παράκτια ζώνη του Δήμου Αρμένων. Το μεγαλύτερο τμήμα της λεκάνης ανήκει στο Δήμο Αρμένων και στο Δήμο Κεραμιών, αλλά συνολικά σε όλη της την έκταση περιλαμβάνει 17 Δημοτικά Διαμερίσματα εκ των οποίων τα 8 είναι πεδινά, 2 ημιορεινά και 7 ορεινά. Η συνολική έκτασή της ανέρχεται στα 130 Km2 και το συνολικό μήκος του υδρογραφικού δικτύου του ποταμού Κοιλιάρη είναι 36 Km. Σε αυτόν συμβάλλουν τέσσερις παραπόταμοι, εκ των οποίων δύο χαρακτηρίζονται ως προσωρινά υδατορέματα (Κεραμιώτης και Αναβρετή), δεδομένου ότι κατά τη θερινή περίοδο παρατηρείται ξήρανση της κοίτης τους. Οι άλλοι δύο παραπόταμοι είναι ο Μυλαύλακας και ο Μανταμάς και έχουν μόνιμη ροή καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους και για αυτό χαρακτηρίζονται ως μόνιμα υδατορέματα. Από το σημείο συμβολής των παραποτάμων και μέχρι τις εκβολές το μήκος του κυρίου τμήματος του ποταμού Κοιλιάρη είναι 3.3 km. Στη λεκάνη απορροής του ποταμού Κοιλιάρη υπάρχουν πηγές (Στύλου, Αρμένων και Ζούρμπου) που τροφοδοτούνται από ποσότητες υδάτων που προέρχονται από το καρστικό ασβεστολιθικό σύστημα των Λευκών Ορέων. Η πηγή του Στύλου θεωρείται το βασικότερο σημείο εκφόρτισης του εν λόγω καρστικού συστήματος και μια από τις κυριότερες πηγές τροφοδοσίας του ποταμού Κοιλιάρη..
Tο κλίμα της περιοχής μελέτης είναι ημί-ξηρο και χαρακτηρίζεται από βροχοπτώσεις και χιονοπτώσεις (σε μεγάλα υψόμετρα) τους χειμώνες και θερμά και ξηρά καλοκαίρια. Η μέση ετήσια βροχόπτωση στο βόρειο τμήμα της λεκάνης είναι 705 mm (χαμηλά υψόμετρα), ενώ στο νότιο τμήμα είναι 2125 mm (ορεινή ζώνη). Η τοπογραφική κλίση στην λεκάνη απορροής κυμαίνεται μεταξύ 43% στους πρόποδες των Λευκών Ορέων και 5% στις εκβολές του ποταμού Κοιλιάρη. Το μεγαλύτερο υψόμετρο της λεκάνης είναι τα 2041 m στα Λευκά Όρη.
Η ποιότητα των υδάτων των υδροφορέων που τροφοδοτούνται από τα Λευκά Όρη χαρακτηρίζεται γενικά καλή, με μόνη εξαίρεση περιοχές όπου τα ανθρακικά πετρώματα επικοινωνούν με τη θάλασσα και τα νερά παρουσιάζουν αυξημένα χλωριόντα (π.χ πηγή Ζούρμπου) . Το νερό των πηγών Στύλου και Αρμένων πληρεί τις προϋποθέσεις του πόσιμου νερού. Αντίθετα, το νερό της πηγής Ζούρμπου δεν είναι κατάλληλο εξαιτίας της μεγάλης σκληρότητας που εμφανίζει. Το 58% (101 km2) της συνολικής έκτασης της λεκάνης απορροής χαρακτηρίζεται ως βοσκότοποι (δημόσιοι ή ιδιωτικοί), το 29,4% (51km2) ως καλλιεργούμενες εκτάσεις, το 2,8% (5 km2) οικιστικές περιοχές και δρόμοι, το 8,5% (14,8 km2) δάση και το 0,6% (1km2) υδάτινες επιφάνειες. Στην λεκάνη δεν λειτουργούν μεγάλες βιομηχανίες ενώ υπάρχει ένας μικρός αριθμός βιοτεχνιών. Οι περισσότεροι κάτοικοι ασχολούνται με την γεωργία (ελιές, πορτοκάλια, αμπέλια) και τον τουρισμό.Ο ποταμός Κοιλιάρης διασχίζει ένα κομμάτι (154500 στρέμματα) της πεδιάδας του Δήμου Αρμένων, όπου υπάρχει πληθώρα οικοσυστημάτων. Στους πρόποδες των Λευκών Ορέων υπάρχουν δάση από έλατα σε περιορισμένη έκταση, αλλά κυρίως επικρατούν θαμνώδεις εκτάσεις. Επίσης, στην περιοχή υπάρχουν διάφορα είδη δέντρων όπως συκιές, πλατάνια και καστανιές και μεγάλες εκτάσεις με ελαιόδεντρα. Νοτιοδυτικά του ποταμού υπάρχει μια λίμνη (διαμέτρου 20 m), κοντά στην έξοδο του φαραγγιού του Δικτάμου. Το φαράγγι διατρέχει ο Κεραμιώτης, ο οποίος είναι εποχιακός παραπόταμος του Κοιλιάρη. Οι πηγές του Κεραμιώτη βρίσκονται στο χωριό Κατοχώρι πριν την είσοδο του φαραγγιού.
Τα περισσότερα ζώα στην περιοχή είναι ελευθέρας βοσκής (αιγοπρόβατα,). Υπάρχει όμως και σταβλισμένη κτηνοτροφία (πουλερικά, κουνέλια κτλ.). Επίσης, στην περιοχή εμφανίζονται αλεπούδες, κουνάβια, νυφίτσες, λαγοί, σκαντζόχοιροι και σε μικρό αριθμό τσακάλια. Εκτός από τα γνωστά κατοικίδια πτηνά, όπως όρνιθες και γαλοπούλες, εμφανίζονται και πολλά άλλα είδη πτηνών, όπως πέρδικες, κοτσύφια, κοράκια και καρακάξες. Ακόμη, εμφανίζονται κουκουβάγιες και δύο είδη γερακιών. Μικρότερα είδη πτηνών που εμφανίζονται στην περιοχή είναι σπουργίτια, ‘τζίνοι’, τσαλαπετεινοί και αηδόνια. Εκτός από τα μόνιμα πτηνά στην περιοχή παρουσιάζονται και πολλά αποδημητικά πουλιά. Στον ποταμό Κοιλιάρη και στους παραποτάμους του ευδοκιμούν αρκετά είδη ψαριών. Τα σημαντικότερα, τα οποία ζουν σε αρκετά μεγάλους πληθυσμούς είναι οι πέστροφες και τα χέλια. Επίσης εμφανίζονται καβούρια, νερόφιδα και αρκετοί βάτραχοι. Στην περιοχή παρατηρούνται ακόμη διάφορα είδη ερπετών, όπως οχιές και ένα είδος μικρού μαύρου φιδιού. Επίσης, ευδοκιμούν διάφορα είδη σαυρών και ένα δηλητηριώδες είδος που ονομάζεται "λιακόνη".
Στην περιοχή υπάρχει ένας σημαντικός αριθμός ειδών φυτών και ζώων, πολλά από τα οποία είναι ενδημικά. Τα πιο σημαντικά είδη φυτών και ζώων είναι:
Είδη φυτών
Hypericum aciferum, Zelkova abelicea, Bupleurum kakiskalae, Nepeta sphaciotica,Origanum dictamnus, Cephalanthera cucullata.
Είδη ζώων
Rhinolophus hipposideros, Rhinolophus ferrum-equinum, Monachus monachus, Capra aegagrus, Elaphe situla.
Η λεκάνη παρουσιάζει ιδιαίτερα πλούσια γεωμορφολογία και συμπεριλαμβάνονται σε αυτή 50 κορυφές πάνω από τα 2000 m. Η περιοχή χαρακτηρίζεται από μεγάλο αριθμό φαραγγιών, χαραδρών, σπηλαίων και οροπεδίων που συμμετέχουν σε μια πολύπλοκη ακολουθία οικοτόπων. Τα λευκά όρη υπάγονται στο Natura 2000 με κωδικό περιοχής GR4340008. Τύποι οικοτόπων που εμφανίζονται στην λεκάνη απορροής του ποταμού Κοιλιάρη είναι:
- Ποταμοί της Μεσογείου με παροδική ροή,
- Ορεινά και Μεσογειακά χέρσα εδάφη με ακανθώδεις θάμνους,
- Υψηλοί θαμνώνες με Juniperus oxycedrus,
- Διάσπαρτοι υποβαθμισμένοι πουρναρότοποι (garrigues),
- Φρύγανα (Sacropoterium spinosum),
- Δάση σκληρόφυλλων που χρησιμοποιούνται για βοσκή με Quercus ilex, και
- Τέλος δάση πλατάνου της ανατολής (Platanion orientalis).